Til baka í blogg
Afhverju er gagnabjörgun af RAID-stæðum svona flókin?
Datatech logo
Fræðsla

Afhverju er gagnabjörgun af RAID-stæðum svona flókin?

Þegar RAID-stæða eða NAS hýsingar bila er mikið í húfi  og oftar en ekki er endurheimt gagnanna er langt frá því að vera einföld. Hér útskýrum við helstu áskoranirnar og hvers vegna það skiptir máli að leita til sérfræðinga.

6. febrúar 2026Datatech.is

Margir fyrirtækjaeigendur og kerfisstjórar treysta á RAID-diskastæður til að vernda sín dýrmætustu gögn. RAID-kerfin eru hönnuð til að auka afköst og áreiðanleika, en þegar eitthvað fer úrskeiðis geta hlutirnir orðið mjög flóknir, mjög hratt.

Hjá Datatech höfum við séð ýmiskonar RAID-bilanir og vitum af eigin reynslu að endurheimt gagna af þessum kerfum er ein sú flóknasta sem til er í gagnabjargarheiminum. Í þessari grein ætlum við að útskýra hvers vegna og reyna gera það á mannamáli.

Hvað er RAID og til hvers er það notað?

RAID stendur fyrir Redundant Array of Independent Disks  eða á íslensku: safn af sjálfstæðum diskum sem vinna saman. Hugmyndin er einföld: með því að dreifa gögnum yfir marga diska fæst meiri hraði, meiri áreiðanleiki, eða hvort tveggja.

Vandamálið? Þegar einn eða fleiri diskar í stæðunni bila, verður endurheimtin mun flóknari en ef um einn stakan disk væri að ræða.

Þrjár helstu áskoranirnar

1. Bilaðir diskar í stæðunni

Algengasta orsökin fyrir gagnatapi í RAID-stæðu er vélbúnaðarbilun — til dæmis skemmdir á diskaplötum, leshausum eða innri stýrigögnum disksins.

Þegar diskur bilar í RAID-stæðu er ekki hægt að taka hann einfaldlega út og lesa gögnin af honum í einu. Gögnin eru dreifð yfir alla diskana og hver diskur inniheldur aðeins brot af heildarmyndinni. Þess vegna þarf sérhæfð verkfæri sem geta:

  • Unnið beint með bilaða diska á vélbúnaðarstigi

  • Lesið aðeins þá geira sem skipta máli, til að lágmarka álag á viðkæma bilaða diska.

  • Nýtt tvítekningu (redundancy) gagna til að fylla í eyður þar sem diskur hefur brugðist

Hjá Datatech notum við PC-3000 Express, kerfi sem gerir okkur kleift að eiga bein samskipti við bilaða diska þegar venjuleg tölva sér þá ekki. Með búnaðinum getuð við stjórna‘ rafmagni, lestrarhamnum og  endurstillt þá á vélbúnaðarstigi, lagfært Firmware villur og endurskrifað. Þetta er grundvöllur þess að geta bjargað gögnum sem annars væru óaðgengileg.

2. Að finna rétta uppsetningu stæðunnar

Jafnvel þótt allir diskar séu læsilegir, þarf að vita nákvæmlega hvernig stæðan var sett upp til að geta lesið gögnin rétt. Þetta þýðir að finna:

  • Rétta röð diskanna — ef röðin er röng birtast aðeins rugl

  • Blokkastærð (block size) — hversu stórir gagnaklumpar eru á hverjum diski

  • Upphafsstöðu (offset) — hvar gögnin hefjast á hverjum diski

  • Tegund RAID — hvort um er að ræða RAID 0, 1, 5, 6, 10 eða aðra tegund

Þetta er svipað og að raða saman púsluspili þar sem enginn veit hvernig myndin á að líta út. Sérhæfð greiningartól okkar geta greint þessar breytur sjálfkrafa í mörgum tilfellum, en stundum þarf reynslu og handvirka greiningu til að ná réttri uppsetningu — sérstaklega þegar um óhefðbundnar eða sértækar lausnir er að ræða.

3. Rökfræðileg endurheimt gagnanna

Þegar búið er að greina uppsetningu stæðunnar og allir diskar eru aðgengilegir, þá getur sjálf gagnaendurheimtin enn verið flókin. Ástæður geta meðal annars verið:

  • Skemmd lýsigögn (metadata) — skráakerfið sjálft getur verið brotið, sem þýðir að möppustrúktúr og skráanöfn geta glatast

  • Mikill fjöldi diska — stærri stæður þurfa alla diska tengda samtímis, sem krefst mikils tæknibúnaðar

  • Hægur lestur — bilaðir diskar lesa oft mun hægar en venjulega, sem lengir verkferlið verulega

Á þessu stigi er reynsla og rétt hugbúnaður lykilatriði. Verkfæri okkar geta meðhöndlað allar algengar RAID-tegundir og gera okkur kleift að endurbyggja skráakerfi jafnvel þegar lýsigögn eru að hluta skemmd.

Hvers vegna skipta sérfræðingar máli?

Margir reyna að endurheimta gögn sjálfir — eða leita til almennrar tölvuþjónustu. Það getur í besta falli verið tímaeyðsla, en í versta falli getur það valdið frekari skemmdum og gert endanlega endurheimt erfiðari eða ómögulega.

Helstu ástæður þess að leita til sérfræðinga eins og Datatech:

  • Sérhæfður vélbúnaður — PC-3000 kerfi og hreint vinnuumhverfi eru nauðsynleg fyrir alvarlegar bilanir, við skiptum um leshausa og aðra varahluti sem þarf að skipta um sem krefst sérhæfðra verkfæra og sérfræðiþekkingar.

  • Reynsla og þekking — RAID-stæður eru allar ólíkar og það þarf reynslu og þekkingu til að greina rétta uppsetningu

  • Lágmarkað álag á diska — okkar búnaður les aðeins nauðsynleg svæði diskanna, sem eykur líkur á árangri

  • Rökfræðileg endurbygging — þegar skráakerfið er skemmt er hægt að endurheimta gögn með sérhæfðri greiningu

Samantekt

RAID-stæður eru frábærar þegar þær virka — en þegar þær bila getur endurheimtin verið ein sú flóknasta sem til er. Vandamálin geta verið af þrennu tagi: bilaðir diskar, óþekkt uppsetning, og rökfræðilegar skemmdir. Oft koma þau öll upp á sama tíma.

Hjá Datatech erum við sérfræðingar í endurheimt gagna af RAID-stæðum og búum yfir þeim verkfærum, þekkingu og reynslu sem þarf til að takast á við jafnvel þau erfiðustu verkefnin.

Ef þú ert með bilaða RAID stæðu er fyrsta skrefið að stofna þjónustubeiðni.

RAIDGagnabjörgunNAS diskarGagnageymslurPC-3000Sérfræðingar í gagnabjörgunSynology

Þarftu aðstoð við gagnabjörgun?

Fyrsta skrefið er að senda okkur þjónustubeiðni, hafðu samband við okkur strax í dag.

Hafa samband
Neyðartilfelli?

Við bjóðum upp á hrað- og neyðarþjónustu þegar mikið liggur á!

Hraðþjónusta í boði, verkefni er hafið næsta virka dag.
Neyðarþjónusta í boði, verkefni hafið samdægurs ef komið er fyrir hádegi.